Behandeling van lymfoedeem

Het Lymfecentrum hanteert een multi-disciplinaire benadering van lymfoedeem.

Daar waar andere centra enkel conservatieve behandeling kunnen aanbieden, kan het Lymfecentrum verder gaan.

Conservatief

De eerste stap in de behandeling van lymfoedeem bestaat uit een optimalisatie van de manuele lymfedrainage. De methode van de manuele lymfedrainage wordt aangepast en gepersonaliseerd aan de hand van de resultaten van de lymfemapping die de anatomie van het lymfesysteem van de patiënt bloot legt. Naast het doorvoeren van maximale manuele lymfedrainage, wordt er ook aandacht besteed aan gepersonaliseerde steunkousen. Gemotiveerde kinesitherapeuten en een bandagiste, beiden met ruime ervaring in de lymfoedeem-problematiek staan ter beschikking van de patiënt.

Heelkunde

Indien maximale conservatieve behandeling onvoldoende effect heeft, kan worden overgegaan tot lymfatische supra-microchirurgie.

Het aanleggen van een lymfe-veneuze anastomose biedt immers een causale aanpak van het probleem. Door het aanleggen van een verbinding tussen bloedvat en lymfevat wordt de lymfestroom hersteld.

Het resultaat is al na enkele dagen zichtbaar: er treedt een vermindering op van de omtrek van het lidmaat. Ook het gevoel van spanning en zwaarte in het lidmaat als gevolg van opgehoopt vocht verdwijnt snel en de functionaliteit van het lidmaat neemt weer toe. De kans op infecties neemt af. Patiënten met lymfoedeem hebben helaas vaak recidiverende episodes van erysipelas met multiresistente bacteriën). In de meeste gevallen kan ook het aantal sessies van lymfedrainage post-operatief gevoelig verminderd worden.

Het aanleggen van een lymfe-veneuze anastomose is een weinig belastende ingreep voor de patiënt. Via een kleine insnede in de huid (2-3 cm) wordt met behulp van een microscoop een verbinding gemaakt tussen een nog functionerende lymfevat en een ader. Deze ingreep heeft in ervaren handen de beste resultaten en de minste complicaties. Algemene complicaties die zich  trouwens bij alle heelkundige ingrepen zouden kunnen voordoen zijn nabloedingen, tijdelijke gevoelloosheid van de huid, infectie en een allergische reactie.

Supra-microchirurgie is niet alleen een efficiënte behandeling voor reeds aanwezig lymfoedeem maar kan ook toegepast worden ter preventie van lymfoedeem bij risico-personen. Verder is supra-microchirurgie een goede behandelingsoptie voor patiënten met lymfoedeem op plaatsen waar compressie moeilijk is zoals bij lymfoedeem van het scrotum, de heup of de borst. Tenslotte kunnen lymfe-veneuze anastomosen vaak soelaas brengen bij patiënten met lymfoceles (holte gevuld met lymfevocht) en bij patiënten met lymfe-lekkage.

Er bestaan ook andere heelkundige technieken ter behandeling van lymfoedeem zoals lymfeklier- of lymfevattransplantatie. Ook er is nog de lymfe-liposuctie techniek. Deze technieken zijn slechts geïndiceerd in een klein aantal gevallen en zijn niet zonder neveneffecten. Ook vergen sommige van deze ingrepen een jarenlange nabehandeling.


Het Lymfecentrum is gespecialiseerd in het herstel van het beschadigde lymfetransportsysteem via supra-microchirurgie.

Hoewel deze behandelingsvorm zijn klinische en wetenschappelijke efficiëntie bewezen heeft, wordt deze wereldwijd slechts in enkele centra uitgevoerd. Het aanleggen van een lymfe-veneuze overbrugging via supra-microchirurgische techniek is arbeidsintensief en vereist vooral expertise en ervaring. Immers met de nodige ervaring en met behulp van gesofisticeerde microscopen kunnen lymfe-veneuze anastomosen met een diameter kleiner dan 0.5 mm worden aangelegd. Slechts een beperkt aantal chirurgen is hierin gespecialiseerd.

Natuurlijk is de status na het aanleggen van de lymfe-veneuze anastomose voor een belangrijk deel afhankelijk van de expertise van de arts, maar niet uitsluitend. Daarom kunnen er ook nooit garanties gegeven worden voor het eindresultaat. Er zijn factoren die met de patiënt te maken hebben: zo zullen onder andere overgewicht en de ernst van het lymfoedeem ten tijde van de ingreep de resultaten beïnvloeden.

Heelkundige ingrepen worden uitgevoerd in het AZ Sint-Maarten te Mechelen.